6 Şubat’ta meydana gelen ve merkez üssü Kahramanmaraş olan 7.7 ve 7.6 büyüklüğündeki iki büyük deprem, Türkiye’nin deprem gerçeğini bir kez daha gündeme taşıdı. Saat 04.17’de Pazarcık merkezli 7.7 büyüklüğündeki deprem ve saat 13.24’te Elbistan merkezli 7.6 büyüklüğündeki ikinci deprem, 10’dan fazla ili etkiledi.
Yaşanan felaketin ardından “Evimin altından fay hattı geçiyor mu?” sorusu milyonlarca vatandaş tarafından araştırılmaya başlandı. Özellikle AFAD ve MTA tarafından yayımlanan Türkiye Deprem Tehlike Haritası yeniden gündeme geldi.
Türkiye Deprem Tehlike Haritası Nedir?
Türkiye Deprem Bölgeleri Haritası, AFAD tarafından güncellenerek 18 Mart 2018 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlandı ve 1 Ocak 2019 itibarıyla yürürlüğe girdi. Yeni harita ile birlikte illerin deprem tehlike dereceleri yeniden belirlendi.
Haritada:
Kırmızı: 1. derece deprem bölgesi
Pembe: 2. derece deprem bölgesi
Sarı: 3. derece deprem bölgesi
olarak gösteriliyor.
Türkiye’de Kaç Büyük Fay Hattı Var?
Türkiye’de üç ana aktif fay sistemi bulunuyor:
Kuzey Anadolu Fay Hattı
Doğu Anadolu Fay Hattı
Batı Anadolu Fay Hattı
Bu fay hatları, Anadolu Levhası’nın hareketleri sonucu oluşan gerilimin boşalmasıyla büyük depremlere neden olabiliyor.
Doğu Anadolu Fay Hattı Nereden Geçiyor?
Doğu Anadolu Fay Hattı; Hatay’dan başlayarak Osmaniye, Gaziantep, Kahramanmaraş, Adıyaman, Elazığ, Bingöl ve Muş üzerinden ilerleyip Erzincan’a kadar uzanıyor ve burada Kuzey Anadolu Fay Hattı ile birleşiyor.
Kuzey Anadolu Fay Hattı Nereden Geçiyor?
Yaklaşık 1100 kilometre uzunluğa sahip olan Kuzey Anadolu Fay Hattı, doğuda Van Gölü çevresinden başlayıp batıda Saros Körfezi’ne kadar uzanıyor. Marmara Bölgesi’ni doğrudan etkileyen bu hat, Türkiye’nin en riskli deprem kuşaklarından biri olarak kabul ediliyor.
Batı Anadolu Fay Hattı Nereden Geçiyor?
Ege Bölgesi’nde yoğunlaşan Batı Anadolu Fay Sistemi; graben yapılarıyla biliniyor. İzmir, Manisa, Aydın ve Muğla çevresi bu sistem içerisinde yer alıyor.
Diri Fay Hattı Nedir?
Diri (aktif) fay; tarihsel dönem içerisinde deprem üretmiş ve yeniden deprem üretme potansiyeli bulunan faylara verilen isimdir.
Holosen fayı: Son 11 bin yılda deprem üretmiş fay
Kuvaterner fayı: Son 2.6 milyon yıl içinde aktif olmuş fay
Deprem yüzey kırığı: 1900 sonrası yüzey kırılması oluşturmuş fay
Evimin Altından Fay Geçiyor mu? Nasıl Sorgulanır?
Vatandaşlar, e-Devlet üzerinden Deprem Tehlike Haritası sorgulama ekranına giriş yaparak yaşadıkları bölgenin deprem riskini öğrenebiliyor. Ayrıca MTA’nın resmi internet sitesinde yayımlanan diri fay haritası üzerinden il ve ilçe bazlı kontrol yapılabiliyor.
En Riskli ve En Az Riskli Bölgeler
Türkiye genelinde İzmir, Manisa, Balıkesir, Bursa, Sakarya, Erzincan, Bingöl ve Hatay gibi birçok il birinci derece deprem bölgesinde yer alıyor.
Deprem riski en düşük iller arasında ise Sinop, Giresun, Trabzon, Rize, Artvin, Kırklareli ve Karaman bulunuyor.
Deprem uzmanları, fay hattı üzerinde yer alan şehirlerde yapı stokunun güçlendirilmesi ve kentsel dönüşüm çalışmalarının hızlandırılması gerektiğini vurguluyor. Türkiye’nin deprem gerçeği karşısında bilinçli hareket etmek ve resmi kaynaklardan bilgi almak büyük önem taşıyor.
