14 Mayıs 2023 Milletvekili Genel Seçimleri'ne doğru geri sayım sürerken, Yüksek Seçim Kurulu (YSK), Millet İttifakı'nın seçim stratejisini doğrudan etkileyecek bir karara imza attı. CHP ve İYİ Parti'nin milletvekili sayısını maksimize etmek amacıyla 16 ilde uygulama kararı aldığı "Fermuar Modeli", YSK'nın "İttifak ismi kullanılamaz" engeline takıldı.
Fermuar Modeli Nedir ve Nasıl İşler?
"Fermuar Modeli", özellikle milletvekili sayısı az olan illerde oyların bölünmesini engellemek ve daha fazla temsilci çıkarmak için kullanılan bir ortak liste yöntemidir. Bu modelde iki parti, tek bir liste altında seçime girer.
Sıralama Mantığı: Aday listesi oluşturulurken bir partinin adayını, diğer partinin adayı takip eder (Örn: 1. sıra CHP, 2. sıra İYİ Parti, 3. sıra CHP gibi).
Kontenjan Dağılımı: Belirlenen 16 ilin 9'unda CHP listesi altında İYİ Partili adaylar, 7'sinde ise İYİ Parti listesi altında CHP'li adaylar yer alacak.
YSK Kararı: "Millet İttifakı" İbaresi Yasak
YSK'nın aldığı karar, bu stratejik hamleyi teknik bir değişikliğe zorladı. Alınan karara göre, fermuar modelinin uygulandığı 16 ilde:
Oy pusulasında "Millet İttifakı" üst başlığı ve logosu bulunmayacak.
Seçmenler, sadece ortak listenin çatısı olan partinin (CHP veya İYİ Parti) amblemini görecek.
Bu durum, ittifakın toplam gücünü tek bir logo altında toplarken, "ittifak" aidiyetinin görsel olarak pusulada yer almayacağı anlamına geliyor.
Modelin Uygulanacağı Kritik İller
Bu strateji, genellikle muhafazakar ve milliyetçi seçmenin yoğun olduğu veya milletvekili sayısının kritik eşikte bulunduğu illerde tercih ediliyor. Aksaray, Gümüşhane ve Çorum gibi illerde bu modelin uygulanmasıyla, muhalefetin oylarının tek bir sütunda toplanarak iktidar blokuna karşı daha rekabetçi bir pozisyon elde edilmesi amaçlanıyor.
Seçim Sonuçlarına Olası Etkileri
Uzmanlar, bu modelin küçük illerde "boşa giden oy" riskini azalttığını belirtiyor. Ancak YSK'nın "ittifak ismi" yasağı, seçmenin sandık başında kafasının karışabileceği riskini de beraberinde getiriyor. CHP ve İYİ Parti teşkilatlarının, bu 16 ilde seçmene "Neden ittifak logosu yok?" sorusunu iyi anlatması ve stratejiyi tabana yayması seçim başarısı için kritik bir dönüm noktası olacak.
