Türkiye’de tarımsal üretimi tehdit eden Kahverengi Kokarca (Halyomorpha halys) tehlikesi giderek büyüyor. Karadeniz Bölgesi’nde yoğun şekilde görülen istilacı tür, son dönemde Marmara ve Ege bölgelerinde de tespit edildi. Tarım ve Orman Müdürlükleri, zararlının yayılmasına karşı hem kimyasal hem de biyolojik mücadele çalışmalarını hızlandırdı.
Karadeniz’den Marmara’ya Yayıldı
Aslen Uzak Doğu kökenli olan kahverengi kokarca, 2017 yılından itibaren Türkiye’de görülmeye başladı. İlk olarak Gürcistan üzerinden Karadeniz illerine giren tür, kısa sürede Aydın, Samsun, Sakarya, Ordu, Giresun ve Trabzon gibi illerde etkisini gösterdi. Uzmanlar, iklim değişikliği ve artan sıcaklıkların böceğin yaşam alanını genişlettiğine dikkat çekiyor.
300’den Fazla Bitki Türüne Zarar Veriyor
Kahverengi kokarca bitkilerin öz suyunu emerek besleniyor ve bu da meyvelerde lekelenme, şekil bozukluğu ve kalite kaybına yol açıyor. Uzmanlara göre, zararlı böcek özellikle fındık, ceviz, elma, armut, şeftali, Trabzon hurması, turunçgiller, mısır, domates, biber ve fasulye gibi ürünlerde ciddi kayıplara neden oluyor.
Fındık üreticileri, kokarcanın iç meyvenin büzüşmesine yol açtığını ve bu nedenle rekolte kaybının arttığını belirtiyor.
Kimyasal ve Biyolojik Mücadele Birlikte Yürütülüyor
Tarım ve Orman Müdürlükleri, istilacı türle mücadelede iki aşamalı bir yöntem uyguluyor. Ruhsatlı ilaçlarla yapılan kontrollü ilaçlama kısa vadeli çözüm sağlarken, doğal dengenin korunması için dikkatli uygulanması gerekiyor. Uzun vadede ise, Kahverengi Kokarca’nın doğal düşmanı olan Samuray Arısı (Trissolcus japonicus) doğaya salınıyor. Bu arı türü, kokarcanın yumurtalarını parazitleyerek çoğalmasını engelliyor.
Evlere Kadar Girdi!
Kahverengi kokarca sadece tarım alanlarında değil, şehir merkezlerinde ve evlerde de görülmeye başlandı. Soğuk havalarda ısınmak için kapı aralıklarına, pencere kenarlarına ve çatlaklara sığınan bu böcekler, ezildiklerinde kötü bir koku yayıyor. Uzmanlar, bu böceklerin ezilmemesi gerektiğini belirterek, sabunlu su dolu kaplarda imha edilmesini veya Tarım ve Orman Müdürlüklerine bildirilmesini tavsiye ediyor.
Ulusal Mücadele Başlatıldı
Tarım ve Orman Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen ulusal mücadele programı kapsamında, zararlının yayılım haritası çıkarılıyor. İstilanın yoğunlaştığı bölgelerde ilaçlama çalışmaları artırılırken, biyolojik mücadele yöntemleri de genişletiliyor.
Yetkililer, üreticilere bahçelerini düzenli kontrol etmeleri ve şüpheli durumları en yakın Tarım ve Orman Müdürlüğü’ne bildirmeleri çağrısında bulundu.
Bakanlık, Türkiye genelinde yürütülen bu mücadeleyle, kahverengi kokarcanın kontrol altına alınmasını ve tarımsal üretimin korunmasını hedefliyor.
