Orta Doğu coğrafyasında tırmanan İsrail-İran gerilimi, küresel enerji koridorlarını sarsmaya devam ederken, uluslararası piyasalardaki ham petrol yükselişi iç piyasaya zam yağmuru olarak yansıdı. Gece yarısından itibaren geçerli olmak üzere benzinin litre fiyatına 1 lira 51 kuruş, taşımacılık ve lojistiğin ana girdisi olan motorinin litre fiyatına ise 3 lira 30 kuruş zam yapıldı.
Küresel jeopolitik risklerin tetiklediği bu son fiyat artışı, akaryakıt fiyatlarını tarihi zirvelere taşırken araç sahiplerinin bütçesinde de ciddi bir gedik açtı.
Küresel emtia piyasaları, Orta Doğu'dan gelen sıcak çatışma haberleriyle adeta yangın yerine döndü. İsrail’in İran’a yönelik askeri müdahalesinin ardından enerji arz güvenliğine yönelik endişelerin tavan yapması, uluslararası piyasalarda ham petrol fiyatlarını bir anda yukarı fırlattı. Yaşanan bu küresel şok, Akdeniz piyasasını referans alan Türkiye'deki akaryakıt tabelalarında da domino etkisi yarattı.
Brent Petrol Bir Günde 78 Dolara Yükseldi
Askeri hamlelerin hemen ardından küresel petrol piyasasının kalbi konumundaki Brent petrolün varil fiyatı, sadece bir iş gününde yüzde 10 oranında değer kazanarak 78 dolar seviyesine ulaştı. Petrol fiyatlarındaki bu dikey yönlü agresif grafik, Türkiye’deki rafinerilerin fiyatlama mekanizmasını doğrudan harekete geçirerek benzin ve motorinde zorunlu bir fiyat ayarlamasına gidilmesine neden oldu.
Büyükşehirlerde Son Durum: Fiyatlar 50 Lira Sınırını Aştı
Pompa satış fiyatlarına yansıyan son artışların ardından, Türkiye'nin üç büyük metropolünde akaryakıt etiketleri şu şekilde güncellendi:
İstanbul: Benzin 49,99 TL, Motorin 51,39 TL
Ankara: Benzin 50,66 TL, Motorin 52,24 TL
İzmir: Benzin 50,99 TL, Motorin 52,59 TL
Anadolu'nun iç kesimleri ve lojistik dağıtım ağının uç noktalarında ise nakliye maliyetlerinin eklenmesiyle birlikte motorinin litre fiyatı yer yer 55 lirayı, benzinin litresi ise 52 lirayı aşarak tüm zamanların en yüksek seviyelerine ulaştı.
Depo Maliyetlerinde Sürücüleri Sarsan Hesaplama
Yapılan bu son fiyat güncellemeleri, bireysel araç kullanıcıları ile ticari taşımacılık yapan esnafın maliyet muhasebesini tamamen değiştirdi. Standart 60 litrelik depo kapasitesi baz alınarak yapılan simülasyonlara göre:
Dizel (Motorin) Araçlar: Son gelen 3,30 TL'lik artışla birlikte, bir dizel aracın deposunu tam doldurmanın maliyeti bir önceki güne kıyasla tam 500 TL daha pahalı hale geldi.
Benzinli Araçlar: 1,51 TL'lik zam farkıyla birlikte benzinli bir otomobilin depo dolum maliyetindeki net artış faturaya 270 TL olarak yansıdı.
Akaryakıt Fiyatları Nasıl Belirleniyor?
Türkiye'de akaryakıt satış fiyatları, yasal mevzuat gereği serbest piyasa koşullarında işleyen karmaşık bir formüle dayanıyor. Fiyatlar; İtalya merkezli Genova Borsası'nda işlem gören Akdeniz piyasasındaki işlenmiş petrol ürünlerinin (gasoil ve her bir ürünün İtalyan piyasası ortalaması) günlük takibi ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından açıklanan dolar kuru dönüştürme çarpanı baz alınarak rafineriler tarafından hesaplanıyor. Dolayısıyla küresel petrol fiyatları sabit kalsa bile dolardaki artış, ya da dolar sabit kalsa bile petrol fiyatlarındaki jeopolitik sıçramalar doğrudan pompalara yansıyor.
Enerji analistleri, Orta Doğu’daki askeri cephe hatlarının genişlemesi ve döviz kurunda yaşanabilecek olası oynaklıklar nedeniyle önümüzdeki günlerde de yeni zam senaryolarının masada kalmaya devam edeceği uyarısında bulunuyor.
