Samsun ve Doğu Karadeniz Bölgesi başta olmak üzere ülke ekonomisinin en stratejik tarımsal ihraç kalemi olan fındıkta, serbest piyasa hareketliliği üreticiler ve tüccarlar tarafından yakından takip ediliyor. Yeni hasat sezonuna sayılı haftalar kala, Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) stok politikaları ve serbest piyasadaki arz-talep dengesi fiyat mekanizması üzerinde doğrudan belirleyici oluyor.
Ticaret borsaları ve serbest piyasa aktörlerinden alınan son verilere göre, işlem gören kabuklu fındık fiyatlarında randıman ve kaliteye göre şekillenen güncel rakamlar il il ve ilçe ilçe konsolide edildi.
Karadeniz Bölgesi'nin temel geçim kaynağı ve mikro lokasyonda lojistik hareketliliğin ana motoru olan fındıkta, serbest piyasa fiyat grafiği netlik kazandı. Yeni mahsulün dalda olgunlaşma sürecinin devam ettiği bu kritik eşikte, randıman oranları mevcut stokların değerini doğrudan etkiliyor.
İl İl ve İlçe İlçe Serbest Piyasa Fiyat Dağılımı
Fındık ticaretinin yoğun olarak gerçekleştiği borsalarda ve serbest piyasada, kalite standartlarına göre oluşan minimum, ortalama ve maksimum fiyat aralıkları şu şekilde kayıtlara geçti:
Samsun merkez, Çarşamba ve Terme ilçelerinde fındık serbest piyasada 162 TL ile 166 TL arasında işlem görürken, en yüksek kalite ürünler 169 TL’ye kadar alıcı buluyor. Bafra ilçesinde ise taban fiyat 163 TL, tavan fiyat ise yine 169 TL seviyesinde seyrediyor.
Fındık üretiminin diğer güçlü kaleleri olan Fatsa, Ordu merkez ve Ünye hattında fiyatlar 161,50 TL ile 162 TL bandından başlayıp, yüksek randımanlı ürünlerde kent ortalamasının üzerine çıkarak 171 TL ile sezonun en yüksek rakamlarına ulaşıyor. Komşu il Giresun’da serbest piyasa 162 TL ile 170 TL arasında şekillenirken, Trabzon borsalarında fındık 161 TL ile 170 TL fiyat aralığında alıcı topluyor.
Batı Karadeniz bölgesinde ise Düzce 161 TL ile 169,50 TL arasındaki fiyatıyla dikkat çekerken; Sakarya ve Kocaeli piyasalarında işlemler 161 TL ile 169 TL arasında gerçekleşiyor. Bölgenin diğer üretim noktaları Akçakoca, Alaplı, Bartın ve Zonguldak'ta ise fındık fiyatları tabanda 161 TL ile 162 TL'den açılış yapıp, tavan fiyat olarak 168 TL bandında dengeleniyor.
Fiyat Mekanizmasını Değiştiren Kritik Parametreler
Ziraat odaları ve tarım ekonomistleri, serbest piyasadaki fiyat dalgalanmalarının tek bir nedene bağlanamayacağını vurguluyor. Fındığın nem oranı, randıman yüksekliği ve yabancı madde barındırmama gibi fiziksel kriterleri, alıcı firmaların fiyat tekliflerini doğrudan yukarı çekiyor.
Makro boyutta ise küresel çikolata endüstrisinin talep hacmi, rakip üretim ülkelerindeki iklimsel durumlar ve döviz kurundaki anlık değişimler fındık ihracatçısının ham madde toplama iştahını şekillendiriyor. Hasat dönemine yaklaşıldıkça hem üretici birliklerinin taban fiyat beklentileri yükseliyor hem de serbest piyasada spekülatif fiyat hareketlerinin önüne geçilmesi adına denetimler artırılıyor.
