EYT (Emeklilikte Yaşa Takılanlar) yasası ile ilgili çalışmalar 2022 yılı sonlarına doğru tamamlanmış durumda. Yapılan açıklamalara göre, Aralık ayında TBMM’ye sunulacak yasada masada tek bir formül yer alacak. Bu düzenleme ile prim ve çalışma süresini tamamlayan herkes, yaş şartı aranmaksızın emeklilik hakkı kazanabilecek.
EYT Ne Zaman Çıkacak ve Kimleri Kapsayacak?
1999 yılı öncesinde sigortalı olan vatandaşlar, yeni EYT yasasını dört gözle bekliyor. Yapılan çalışmalar tamamlanmak üzere ve detayların Aralık ayında kamuoyuyla paylaşılması öngörülüyor. Yasayla birlikte yaklaşık 1,5 milyon kişi ilk etapta emekli olabilecek. Toplam EYT kapsamındaki kişi sayısı ise yaklaşık 4 milyon olarak tahmin ediliyor. Kalan yaklaşık 3 milyon kişi, prim ve süre şartlarını tamamladıkça kademeli olarak emekli olabilecek.
Emekli Maaşı Hesabı Nasıl Yapılacak?
EYT sonrası maaş hesaplamasında 3 dönem dikkate alınacak:
2000 öncesi dönem
2000 – Ekim 2008 arası dönem
Ekim 2008 sonrası dönem
Bu dönemlerdeki kazançlar birleştirilerek emekli maaşı belirlenecek. Hesaplamada ise dikkate alınacak kriterler şunlar: çalışma yılları, aylık kazanç, çalışma süreleri, yaş beklerken ödenen fazla primler ve işe ara verip vermemek.
Prim gün sayısı yüksek olanlar değil, SGK’ya bildirilen prime esas kazancı yüksek olanlar daha yüksek emekli maaşı alacak. Asgari ücret üzerinden bildirilenler ise daha düşük maaş alacak. Böylece, çalışma hayatı boyunca tüm kazançlar maaş hesaplamasında etkili olacak.
Kadın ve Erkeklerde Yıl Şartı
Prim gün sayısını tamamlamış olsa bile, emeklilik için kadınlarda 20 yıl, erkeklerde 25 yıl çalışma şartı aranacak. Kadınlar açısından bu şart tamamlanmış durumda, erkekler için ise Eylül 1997 öncesi sigorta başlangıcı olanlar durumu sağlıyor. Ayrıca en az 5.000 gün prim koşulu bulunuyor; prim eksik olanlar, primlerini tamamladıklarında emekli olabilecek.
Emeklilik Zorunlu mu?
EYT yasasında emeklilik zorunlu olmayacak. Vatandaşlar şartları tamamladıktan sonra isterlerse başvuru yaparak emekli olabilecek, istemeleri durumunda çalışmaya devam edebilecekler.
İlk Maaş Ne Zaman Yatacak?
Emekli maaşı, hak sahibinin SGK’ya başvuru yaptığı ayı takip eden ayın başından itibaren hesaplanacak. Örneğin, Aralık ayında yasa çıkıp başvuru yapılırsa, maaş hesaplaması Ocak ayında başlayacak. Maaş bağlanana kadar biriken tutarlar, süreç tamamlandığında hak sahibinin banka hesabına yatırılacak.
EYT yasasıyla milyonlarca vatandaşın emeklilik yolu açılırken, maaş hesaplamaları ve başvuru süreçleri de netleşmiş olacak.
