Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinde staj ve çıraklık sigortalarının kapsam dışı kalacağı netleşti. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, staj veya çıraklık kapsamında sigorta girişi yapılanların EYT’den faydalanabileceğini ancak staj/çıraklık sigortasıyla sigortalılığı başlayanların EYT kapsamına dahil edilmeyeceğini söyledi.
Bilgin’in açıklamalarına göre, 1999 öncesi işe girip prim yatırılmayanların durumuyla ilgili hazırlıklar yapılmakta. Bu kişilerin emeklilik haklarının güvence altına alınmasına dönük yasal düzenleme üzerinde çalışıldığı mesajı verildi.
EYT’de Teknik Çalışma Bitti, Süreç Aralık’ta Açıklanacak
Bakan Bilgin, EYT çalışmasının teknik kısmının tamamlandığını belirterek, “Aralık’ta bir konferansla kamuoyuyla paylaşacağız. Çalışmamızı Sayın Cumhurbaşkanımıza sunacağız. Ardından düzenleme Meclis gündemine gelecek” ifadesini kullandı. Bu açıklama, düzenlemede sona gelindiğini işaret ediyor.
Açıklamalara göre, kadınlarda 20 yıl ve 5.000 gün prim; erkeklerde 25 yıl ve 5.000 gün prim koşulunu sağlayan ve 8 Eylül 1999 öncesi işe başlayanlar, yaş şartı aranmayacak biçimde emekliliğe hak kazanabilecek. Şartları tamamlayan diğer sigortalılar ise kademeli geçişle sürece dahil olacaklar.
EYT Kapsamının Belirlenmesinde “2520 Gün Kuralı” ve Sigorta Statüsü
EYT düzenlemesinde maaş hesaplamalarında son 2.520 gün hangi sigorta statüsünden daha fazla prim ödendiği önemli olacak. Bu süre içinde SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı gibi hangi sigorta kolunda daha fazla prim ödenmişse, emeklilik işlemi o kurum üzerinden yapılası bekleniyor.
Ayrıca, stajyerlerin çıraklık sürelerinin emekliliğe sayılması şu anda mevcut mevzuatta yer almıyor; bu hususun yasal düzenleme ile çözülmesi bekleniyor.
Staj Süresi ve Borçlanma Meselesi
Başkan Bilgin, şu anda staj ve çıraklık dönemlerine emeklilik sigortası primi yatırılmadığını, bu nedenle bu sürelerin emeklilik hesaplamalarına dahil edilmediğini açıkladı.
Yasada yapılacak değişiklikle, bu sürelerin borçlanma hakkı verilmesi veya doğrudan sigorta başlangıcı sayılması debat konusu.
TBMM’ye sunulan yeni kanun teklifi, çıraklık, kursiyerlik ve staj sürelerinin uzun vadeli sigorta kollarında sigortalılık başlangıcı sayılması ve borçlanılabilir hale gelmesi yönünde düzenlemeler içeriyor.
Kimler Başvuru Yapabilecek?
Sigorta girişi yapılmış fakat prim yatırılmamış olanlar, dava açma hakkına sahip olacak; zaman aşımı uygulanmayacak.
8 Eylül 1999’dan önce işe başlayan, prim gün sayısını tamamlayan fakat yaş şartı nedeniyle emekli olamayanlar özellikle düzenlemenin ana odağını oluşturuyor.
Memurlar ve kamu görevlileri de, Anayasa’daki eşitlik ilkesi gereği EYT kapsamı dışında tutulamaz; bu konuda henüz net bir istisna açıklaması yapılmadı.
